Przedsiębiorcy dostrzegają, że najbardziej atrakcyjne źródła dofinansowania są bliskie wyczerpania. Wielu z nich pilnie poszukuje alternatywnych instrumentów wsparcia. Jednymi z nich mogą być rządowe granty. Kto może na nie liczyć i jak duże są to środki? - mówi mgr inż. Tomasz J. HOFFMANN, prezes Zarządu PNO Consultants.

Na granty w ramach „Programu wspierania inwestycji o istotnym znaczeniu dla gospodarki polskiej” liczyć mogą inwestorzy realizujący nowe inwestycje do 2020 r. Pomoc jest przede wszystkim skierowana do przedsiębiorców planujących inwestycje w tzw. sektorach priorytetowych (motoryzacja, elektronika, lotnictwo, biotechnologie, a także usługi nowoczesne oraz działalność badawczo-rozwojowa). Są one także dla tzw. znaczących inwestycji, czyli projektów o kosztach minimum 1 mld zł, w wyniku których powstanie co najmniej 500 nowych miejsc pracy.

Celem Programu jest wzrost innowacyjności oraz konkurencyjności polskiej gospodarki poprzez wspieranie nowych inwestycji realizowanych przez polskie i zagraniczne firmy.

Wygospodarowane przez rząd środki budżetu państwa przeznaczone na wsparcie tworzenia nowych miejsc pracy i realizacji nowych inwestycji wynoszą ok. 727 mln zł (dla całego okresu 2011-20). Program przewiduje wsparcie w ramach grantu na zatrudnienie oraz grantu inwestycyjnego.

GRANT NA ZATRUDNIENIE
Jest to forma pomocy finansowej związana z kosztami tworzenia nowych miejsc pracy. Dofinansowanie obejmuje dwuletnie koszty pracy nowych pracowników i zależy od rodzaju działalności prowadzonej przez wnioskodawcę:
- w przypadku produkcji w sektorach priorytetowych do ubiegania się o wsparcie uprawnia realizacja inwestycji o minimalnych kosztach na poziomie 40 mln zł, w wyniku której powstanie co najmniej 250 nowych miejsc pracy;
- dla działalności w sektorze usług nowoczesnych do ubiegania się o grant uprawnia realizacja nowego przedsięwzięcia o minimalnych nakładach w wysokości 2 mln zł, w wyniku którego powstanie co najmniej 250 nowych miejsc pracy;
- w przypadku działalności badawczo-rozwojowej do ubiegania się o dofinansowanie niezbędne jest przeprowadzenie inwestycji o kosztach minimalnych na poziomie 3 mln zł, w wyniku której utworzonych zostanie co najmniej 35 nowych miejsc pracy dla osób z wyższym wykształceniem. Należy podkreślić, iż w przypadku inwestycji w działalność badawczo-rozwojową wsparcie będzie udzielane wyłącznie na tworzenie miejsc pracy dla osób z wyższym wykształceniem.

Nietrudno zauważyć pewne uprzywilejowanie branży badawczo-rozwojowej.

Chodzi o stosunkowo niski minimalny próg wartości inwestycji w przypadku projektów realizowanych w sektorze badawczym i usług nowoczesnych. Wiąże się

to z obowiązkiem poniesienia nakładów inwestycyjnych o wartości co najmniej dwukrotnie wyższej od przyznanego wsparcia na tworzenie nowych miejsc pracy.

Starając się o dofinansowanie warto znać zasady obliczania wysokości grantu z tytułu tworzenia nowych miejsc pracy. W przypadku projektów produkcyjnych czynnikami decydującymi o przyznaniu grantu są: liczba nowych miejsc pracy oraz odsetek miejsc przeznaczonych dla pracowników z wyższym wykształceniem, lokalizacja i wysokość nakładów inwestycyjnych, a także sektor działalności oraz atrakcyjność wytworzonych produktów na rynkach międzynarodowych. Projektodawcy z sektora nowoczesnych usług oprócz spełnienia kryteriów dotyczących liczby i przeznaczenia tworzonych miejsc pracy oceniani będą również pod względem lokalizacji oraz rodzaju procesów wykonywanych przez firmę (np. działalność centrów inżynieryjnych czy realizacja zaawansowanych procesów informatycznych).

Promowana będzie lokalizacja w powiatach o wysokiej stopie bezrobocia wśród osób z wyższym wykształceniem, a także na terenach województw: warmińsko-mazurskiego, podlaskiego, lubelskiego, podkarpackiego i świętokrzyskiego.

GRANT NA INWESTYCJE
Jest przyznawany w oparciu o koszty kwalifikowane nowej inwestycji, które nie mogą być niższe niż 160 mln zł i powinny dotyczyć wspomnianych sektorów priorytetowych. Wysokość wsparcia zależy przede wszystkim od liczby nowych miejsc pracy, powstałych w wyniku inwestycji, wysokości nakładów inwestycyjnych na jedno miejsce pracy oraz, jak w przypadku grantu na zatrudnienie, lokalizacji. W obu przypadkach premiowana jest lokalizacja w powiatach o wysokiej stopie bezrobocia w porównaniu ze średnią krajową (na podstawie danych ogłaszanych przez prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na dzień ostatniego dnia miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym przedsiębiorca złożył dokumenty aplikacyjne).

Wybór lokalizacji dla zaplanowanej inwestycji może mieć decydujące znaczenie w kontekście przyznania grantu, ponieważ zgodnie z zapisami Programu, wsparcie na przedsięwzięcia realizowane przez sektor motoryzacyjny, elektronicznych, lotniczy i biotechnologii nie zostanie przyznane, jeśli projekt jest zlokalizowany w powiatach o stopie bezrobocia wynoszącej poniżej 75% średniej krajowej.

WYSOKOŚĆ WSPARCIA
Wysokość wsparcia w przypadku grantu na zatrudnienie wynosi maksymalnie 15,6 tys. zł na jedno nowe miejsce pracy. Dofinansowanie z tytułu nowej inwestycji natomiast może wynieść maksymalnie 10,5% kosztów kwalifikowanych inwestycji. Ważne, że okres wsparcia nie może być dłuższy niż 5 lat.

Wsparcie jest przyznawane w formie dotacji na podstawie dwustronnej umowy zawartej między ministrem gospodarki a inwestorem. Umowa reguluje szczegółowo warunki wypłaty dotacji przy zachowaniu zasady, że dotacja jest wypłacana proporcjonalnie do stopnia realizacji zobowiązań. Pomoc oferowana w ramach Programu jest pomocą publiczną, a więc musi być zgodna z zasadami udzielania pomocy publicznej w UE. Dodatkowo pomoc tę uznano za regionalną pomoc ad hoc, a to oznacza, że podlega - co do zasady - przed jej udzieleniem, obowiązkowej notyfikacji do Komisji Europejskiej.

PROCEDURA
Pomoc w ramach Programu jest udzielana przez Ministerstwo Gospodarki za pośrednictwem Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych S.A. (PAIiIZ). Nabór wniosków jest prowadzony w trybie ciągłym, a każdy projekt podlega indywidualnej ocenie przez Międzyresortowy Zespół ds. Inwestycji Zagranicznych (tzw. Zespół). Procedura obejmuje następujące, główne etapy:
Krok 1: Inwestor składa do PAIiIZ informację o planowanym projekcie na standardowym formularzu,
Krok 2: PAIiIZ dokonuje analizy przedstawionych przez inwestora informacji oraz przedkłada Zespołowi informację o projekcie oraz propozycję oferty wsparcia finansowego,
Krok 3: Zespół rekomenduje udzielenie wsparcia i przekazuje rekomendację do ministra gospodarki w celu podjęcia ostatecznej decyzji,
Krok 4: PAIiIZ informuje inwestora o rekomendacji, inwestor podejmuje decyzję o przyjęciu lub odrzuceniu oferty,
Krok 5: Po przyjęciu oferty przez inwestora, występuje on do ministra gospodarki o wydanie listu intencyjnego dotyczącego możliwości rozpoczęcia inwestycji,
Krok 6: Minister gospodarki wysyła do inwestora list intencyjny o możliwości rozpoczęcia inwestycji, następnie, jako organ udzielający pomocy, zawiera z inwestorem umowę o udzielenie wsparcia (w razie konieczności notyfikacji, umowa uzależnia wypłatę dofinansowania od uzyskania pozytywnej decyzji Komisji Europejskiej, za przeprowadzenie procedury notyfikacji odpowiada minister gospodarki).

Wsparcie w formie grantu rządowego nie wyklucza możliwości ubiegania się o inne rodzaje pomocy publicznej. Jednak w przypadku zamiaru połączenia grantu z inną pomocą, taką jak np. zwolnienie podatkowe w ramach specjalnej strefy ekonomicznej lub dotacja z funduszy strukturalnych, w ramach jednego projektu inwestycyjnego, wymagana jest zgoda Rady Ministrów. Dodatkowo przedsiębiorcy powinni mieć świadomość, iż połączenie grantu z innym rodzajem pomocy publicznej, np. zwolnieniem z podatku dochodowego, pozwala uniknąć obowiązku notyfikacji do Komisji Europejskiej (o ile grant nie przekracza 50% całkowitej kwoty pomocy przyznanej na daną inwestycję).

Program wspierania inwestycji o istotnym znaczeniu dla gospodarki polskiej” zastępuje dotychczasowy mechanizm przyznawania grantów w ramach systemu programów wieloletniego wsparcia projektów inwestycyjnych. Z mechanizmu tego, od początku 2005 r., dofinansowano ponad 50 znaczących inwestycji, m.in. budowę fabryki opon do samochodów ciężarowych i autobusów realizowaną przez Bridgestone Stargard Sp. z o.o. w Stargardzie Szczecińskim, a także inwestycje przeprowadzone przez Carlsberg Accounting Service Centre Sp. z o.o. w Poznaniu, Gillette Poland International Sp. z o.o. na terenie Łódzkiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, LG Electronics Mława Sp. z o.o. w Mławie czy Samsung Electronics Poland Manufacturing Sp. z o. o. we Wronkach.

Oprac. hp

Więcej informacji na stronach: www.mg.gov.pl oraz www.paiz.gov.pl/strefa_inwestora/grant_rzadowy